Konsumimi i përditshëm i lëngut të domates mund të ndihmojë miliona njerëz që jetojnë me hipertension, një gjendje shëndetësore potencialisht e rrezikshme. Hulumtimet tregojnë se kjo pije e kuqe mund të ulë tensionin e lartë të gjakut.
Rreziqet e hipertensionit
Tensioni i lartë i gjakut, i njohur teknikisht si hipertension, nënkupton që zemra punon më shumë për të pompuar gjak në trup. Me kalimin e kohës, kjo shtresë presioni mbi zemrën, arteriet dhe organet tjera jetësore mund të shkaktojë probleme serioze shëndetësore, duke përfshirë sulme në zemër dhe goditje në tru.
Faktorë të ndryshëm ndikojnë në rritjen e tensionit të gjakut, dhe dieta luan një rol të rëndësishëm. Ushqimet me shumë kripë duhet të shmangen, pasi kripa shkakton mbajtjen e ujit në trup, që rrit presionin e gjakut.
Studimi mbi lëngun e domates
Megjithatë, ajo që konsumoni mund të ketë edhe efekt të kundërt. Një studim i vitit 2019 i botuar në revistën Food Science and Nutrition rekomandoi pirjen e lëngut të domates çdo ditë për të ulur tensionin e gjakut.
Hulumtuesit nga Tokio, Japoni, zbuluan se konsumimi i përditshëm i lëngut të domates pa kripë mund të ulë ndjeshëm tensionin e gjakut. Studimi tregoi gjithashtu se lëngu i domates mund të ulë nivelet e kolesterolit të keq (LDL), një faktor tjetër rreziku për sëmundjet e zemrës.
Studimi përfshiu 481 pjesëmarrës, të cilëve iu dha qasje e pakufizuar në lëng domatesh për 12 muaj. Studiuesit vlerësuan faktorët e rrezikut kardiovaskular, duke përfshirë presionin e gjakut, nivelet e yndyrës në gjak dhe tolerancën ndaj glukozës, në fillim dhe në fund të studimit.
Pjesëmarrësit me hipertension ose parahipertension përjetuan ulje të ndjeshme të presionit të gjakut. Marrja ditore e lëngut të domates varionte nga 84 deri në 215 ml, me shumicën që konsumonin rreth një shishe 200 ml.
Autorët e studimit deklaruan: “Tensioni i gjakut u ul ndjeshëm në 94 pjesëmarrës me parahipertension ose hipertension të patrajtuar. Nivelet e kolesterolit LDL në serum u ulën ndjeshëm në 125 pjesëmarrës me dislipidemi të patrajtuar.”
Ata shtuan se këto efekte ishin të njëjta për të dyja gjinitë dhe të gjitha grupmoshat, dhe nuk u vu re ndonjë ndryshim i rëndësishëm në stilin e jetës para dhe pas studimit. Marrja e lëngut të domates së pakripur përmirësoi presionin sistolik dhe diastolik, si dhe nivelet e kolesterolit LDL tek banorët japonezë në rrezik për sëmundje kardiovaskulare.
Roli i antioksidantit likopen
Studiuesit besojnë se përfitimet e lëngut të domates lidhen me likopenin, një antioksidant i fuqishëm që gjendet në domate. “Domatet përmbajnë komponime bioaktive që i bëjnë ato dhe produktet e tyre të përpunuara të dobishme për shëndetin,” theksuan ata.
Likopeni ndihmon në parandalimin e oksidimit të lipoproteinës me densitet të ulët (LDL), një faktor kyç në zhvillimin e arteriosklerozës. Studimet epidemiologjike sugjerojnë se likopeni mund të kontribuojë në parandalimin e arteriosklerozës dhe sëmundjeve kardiovaskulare.
Konfirmim nga një studim i ri
Një studim i botuar në vitin 2023 në European Journal of Preventive Cardiology konfirmoi këto rezultate. Studiuesit zbuluan se njerëzit që konsumonin më shumë se 110 gramë domate në ditë ulën rrezikun e tyre për hipertension me 36% krahasuar me ata që konsumonin më pak se 44 gramë.
Çfarë konsiderohet tension i lartë i gjakut?
Sipas udhëzimeve të Shërbimit Shëndetësor Kombëtar (NHS) të Mbretërisë së Bashkuar:
Për personat nën 80 vjeç: presion 140/90 mmHg ose më lart në matje nga mjeku, ose 135/85 mmHg ose më lart në shtëpi.
Për personat mbi 80 vjeç: presion 150/90 mmHg ose më lart në matje nga mjeku, ose 145/85 mmHg ose më lart në shtëpi.
