Katër astronautë, Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch dhe Jeremy Hansen – u nisën nga Toka më 1 prill në kuadër të misionit historik Artemis II, duke shënuar një hap të ri në eksplorimin e hapësirës. Ekuipazhi përfundoi me sukses fluturimin pranë anës së errët të Hënës dhe pritet të rikthehet në Tokë më 10 prill. Ky është misioni i parë me ekuipazh që i afrohet Hënës që nga Apollo 17.
Deri tani, misioni po zhvillohet sipas planit, me përjashtim të një momenti tensioni: anija kozmike Orion humbi komunikimin me NASA për rreth 40 minuta gjatë kalimit në anën e largët të Hënës. Përveç këtij incidenti të izoluar, gjithçka tjetër ka ecur normalisht, ndërsa interesi publik është rritur ndjeshëm, jo vetëm për misionin, por edhe për jetën dhe shpërblimin e astronautëve.
Sa paguhen astronautët?
Pavarësisht rrezikut dhe prestigjit të profesionit, astronautët e NASA-s paguhen sipas sistemit federal të njohur si “General Schedule” (Orari i Përgjithshëm). Ata zakonisht klasifikohen në nivelet GS-13 deri GS-14, me paga që variojnë nga rreth 90 mijë deri në 150 mijë dollarë në vit. Sipas të dhënave të vitit 2025, paga mesatare e një astronauti arrin në rreth 152,258 dollarë në vit. Nuk ka të dhëna të qarta për bonuse shtesë për misione të gjata apo kushte ekstreme në hapësirë. Për t’u bërë astronaut kërkohen vite të tëra përgatitjeje intensive. Trajnimi zhvillohet në qendra si Johnson Space Center, ku kandidatët mësojnë teknika mbijetese, zhytje, robotikë dhe funksionimin e sistemeve hapësinore.
Përveç aftësive teknike, kërkohet edhe formë e shkëlqyer fizike, disiplinë e lartë dhe aftësi për të përballuar stresin dhe izolimin. Misioni Artemis II po shënon edhe një epokë të re në fotografinë hapësinore. Për herë të parë, pajisje moderne si kamera DSLR, kamera pa pasqyrë, GoPro dhe madje edhe telefona inteligjentë si iPhone 17 Pro Max po përdoren në hapësirën e thellë.
Në total, anija Orion mbart 32 pajisje fotografike, nga të cilat 15 janë të montuara në strukturën e saj, ndërsa pjesa tjetër përdoret nga astronautët. NASA ka publikuar tashmë pamje të para mahnitëse, përfshirë një perspektivë të plotë të Hënës siç nuk është parë më parë, duke sjellë më afër publikun me misteret e hapësirës.
