Shkencëtarët zbulojnë diçka shqetësuese brenda gurëve “joinfektivë” – dhe kjo shpjegon pse rikthehen vazhdimisht
Për vite me radhë kemi besuar se guri në veshka është ekskluzivisht pasojë e “kimisë”: shumë pak lëngje, tepër minerale, ushqyerje e gabuar dhe gjenetikë. Megjithatë, një hulumtim i ri i shkencëtarëve nga Universiteti i Kalifornisë në Los Anxhelos sjell një zbulim befasues që mund të ndryshojë mënyrën se si e kuptojmë formimin e kësaj gjendjeje jashtëzakonisht të dhimbshme dhe shumë të shpeshtë.
Për herë të parë, studiuesit kanë gjetur prova se bakteret fshihen brenda të ashtuquajturve gurë “joinfektivë” në veshka. Dhe jo vetëm që janë të pranishme, por janë pjesë përbërëse e strukturës së tyre të brendshme.
– Bëhet fjalë për gurë kalcium-oksalat, tipi më i shpeshtë i gurëve në veshka, që përbëjnë më shumë se 70 për qind të të gjitha rasteve. Deri tani, pas nxjerrjes nga organizmi, konsideroheshin “sterilë”. Hulumtimi i ri tregon se ndoshta kurrë nuk kanë qenë të tillë. Ky zbulim vë në pikëpyetje bindjen shumëvjeçare se guri në veshka zhvillohet ekskluzivisht përmes proceseve kimike dhe fizike. Kemi treguar se bakteret mund të qëndrojnë brenda gurit dhe të marrin pjesë aktive në formimin e tij, shpjegon dr. Kimora Skotland, urologe në UCLA dhe një nga autorët e studimit.
Me fjalë të tjera, guri në veshka mund të mos jetë vetëm pasojë e dehidratimit, por edhe e një procesi mikrobiologjik që zhvillohet thellë në sistemin urinar.
Pse është i rëndësishëm ky zbulim
Një nga problemet më të mëdha te guri në veshka është rikthimi i tij i vazhdueshëm. Shumë pacientë përjetojnë të njëjtën dhimbje “ferri” disa herë gjatë jetës, shpesh pa një shpjegim të qartë pse guri formohet sërish.
Hulumtimi i ri sugjeron se, në këto raste, shkaku mund të jetë një infeksion bakterial i fshehur në veshka, ureter ose fshikëz urinare, edhe kur nuk ekzistojnë shenja klasike të infeksionit të traktit urinar. Studiuesit, përmes mikroskopisë elektronike dhe fluorescente, kanë gjetur gjurmë strukturore dhe kimike të baktereve në gurët e marrë nga pacientë që nuk kishin infeksion urinar të diagnostikuar.
Nëse konfirmohet se bakteret kanë rol aktiv në formimin e gurit, kjo hap rrugë për qasje krejtësisht të reja terapeutike. Trajtimi i infeksionit mund, të paktën te disa pacientë, të ulë rrezikun e formimit të përsëritur të gurëve.
a i shpeshtë është në të vërtetë problemi i gurit në veshka
Statistikat janë të pamëshirshme. Vlerësimet tregojnë se deri një në 11 persona gjatë jetës do të ketë gur në veshka. A keni ndier ndonjëherë dhimbje të papritur dhe shumë të fortë në shpinë, anë apo në pjesën e poshtme të barkut, aq intensive sa t’ju paralizojë? Nëse po, është e mundur që tashmë të keni përjetuar një sulm nga guri në veshka.
Guri në veshka është një depozitë e fortë e përbërë nga minerale dhe kripëra që formohen brenda veshkave. Përveç dhimbjes së padurueshme, ai mund të çojë edhe në infeksione, dëmtime të veshkave, madje edhe sepsë, nëse nuk trajtohet me kohë.
Tri arsyet më të shpeshta për formimin e gurit në veshka
Sipas dr. Rafid Jusifit, urolog në qendrën McLaren Greater Lansing, ekzistojnë disa faktorë kyç që rrisin rrezikun për formimin e gurit në veshka.
1.Dehidratimi
Marrja e pamjaftueshme e lëngjeve është shkaku më i shpeshtë. Kur nuk pimë mjaftueshëm ujë, urina bëhet e përqendruar, gjë që u mundëson mineraleve të kristalizohen më lehtë dhe të formojnë gurë.
2.Ushqyerja e pasur me oksalate
Nëse jeni të prirë për gurë, pikërisht disa ushqime që shpesh konsiderohen të shëndetshme mund të jenë problematike. Spinaqi, produktet e sojës, bajamet, patatja, panxhari dhe hurmat përmbajnë nivele të larta oksalatesh që kontribuojnë në formimin e gurëve kalcium-oksalat.
Dr. Jusifi këshillon që marrja e këtyre ushqimeve të reduktohet, ndërsa të rritet marrja e acidit citrik, për shembull përmes lëngut të limonit ose uthullës së mollës, pasi ai mund të ndihmojë në parandalimin e formimit të gurëve.
3.Nxehtësia dhe djersitja e shtuar
Temperaturat e larta, qëndrimi në ambiente të ngrohta, ushtrimet intensive ose puna fizike pa rehidratim adekuat e rrisin më tej rrezikun. Me djersitje humbim lëngje dhe, nëse nuk i kompensojmë, krijojmë kushte ideale për formimin e gurëve.
Simptomat që nuk duhen injoruar
Simptomat më të shpeshta të gurit në veshka janë:
dhimbje e fortë në pjesën e poshtme të barkut, shpinë, anë ose ijë
• urinim i shpeshtë ose urgjent
• gjak në urinë
• të përziera dhe të vjella
Nëse këtyre simptomave u shtohen edhe ethe dhe dridhje, kjo mund të tregojë një infeksion të zhvilluar për shkak të gurit, gjë që kërkon ndihmë të menjëhershme mjekësore.
– Nëse ndjeni këto simptoma, është e rëndësishme që trajtimi të nisë sa më shpejt. Ekzistojnë metoda të ndryshme, nga barnat dhe valët ultrasonike deri te ndërhyrjet kirurgjikale. Nëse ka infeksion, ai duhet trajtuar pa vonesë, thekson dr. Jusifi.
Nëse keni dhimbje të forta, të vjella, temperaturë ose ethe, mos prisni. Shkuarja në urgjencën më të afërt mund të jetë vendimtare, sepse në disa raste guri mund të bllokojë rrugët urinare dhe të çojë në komplikime serioze.
Çfarë na mëson hulumtimi i ri
Zbulimi i baktereve brenda gurit në veshka ndryshon këndvështrimin tonë për këtë sëmundje. Guri mund të mos jetë vetëm një “problem mekanik”, por një proces i ndërlikuar ku marrin pjesë edhe mikroorganizmat.
Për pacientët që prej vitesh përballen me gurë të përsëritur, kjo mund të nënkuptojë shpresë se në të ardhmen do të trajtohet shkaku, e jo vetëm pasoja. Dhe, ndoshta më e rëndësishmja, na kujton edhe një herë se trupi rrallë funksionon thjesht. Pas çdo simptome shpesh fshihet një histori më komplekse sesa kemi menduar..
